თბილისი (GBC) - საქართველოს პარლამენტმა ოთხშაბათს მესამე და საბოლოო მოსმენით დაამტკიცა საკანონმდებლო ცვლილებათა პაკეტი, რომელიც მკვეთრად აფართოებს „გრანტის“ ცნებას და სისხლისსამართლებრივ პასუხისმგებლობას აწესებს უცხოური დაფინანსების მიღების წესების დარღვევისთვის.
ფრაქცია „ქართული ოცნების“ მიერ მომზადებულ ინიციატივას მხარი 78 დეპუტატმა დაუჭირა, 9 კი წინააღმდეგი წავიდა. ცვლილებები შევიდა ექვს სხვადასხვა კანონში, მათ შორის „სისხლის სამართლის“ და „ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა“ კოდექსებში.
გრანტების კონტროლი და მთავრობის ნებართვა
ახალი კანონმდებლობით, „გრანტად“ ჩაითვლება ნებისმიერი ფულადი თუ ნატურალური რესურსი, რომელიც მიმართულია საზოგადოებრივ აზრზე ან სახელმწიფო პოლიტიკაზე გავლენის მოხდენისკენ.
საკვანძო სიახლეა უცხოეთში რეგისტრირებული იმ იურიდიული პირების ვალდებულება, რომელთა საქმიანობაც საქართველოს უკავშირდება: მათ გრანტის მისაღებად წინასწარი ნებართვა საქართველოს მთავრობისგან უნდა აიღონ. იმ ორგანიზაციებს, რომლებსაც გრანტი კანონის ამოქმედებამდე აქვთ მიღებული, ერთთვიანი ვადა ეძლევათ მთავრობისთვის თანხმობის გამოსათხოვად.
სისხლისსამართლებრივი სანქციები და „ექსტრემიზმი“
კანონი აწესებს მკაცრ სასჯელებს დადგენილი წესების დარღვევისთვის:
- უკანონო გრანტი: წესების დარღვევა ითვალისწინებს ჯარიმას ან თავისუფლების აღკვეთას 6 წლამდე.
- ფულის გათეთრება: პოლიტიკური მიზნებისთვის ფულის გათეთრება დამამძიმებელ გარემოებად ჩაითვლება და 9-დან 12 წლამდე პატიმრობას გამოიწვევს.
- უცხოური დაფინანსება: პოლიტიკური პარტიის მიერ უცხოური დაფინანსების მიღება პარტიის ხელმძღვანელისთვის 6 წლამდე პატიმრობით დაისჯება.
- გარე ლობიზმი: უცხოური ძალისგან პოლიტიკური აქტივობის სანაცვლოდ სარგებლის მიღება სისხლის სამართლის დანაშაული ხდება.
კოდექსს დაემატა ახალი მუხლი - „ექსტრემიზმი კონსტიტუციური წყობილების წინააღმდეგ“, რომელიც სისტემატურ საჯარო მოწოდებებს ხელისუფლების დაუმორჩილებლობისა და ალტერნატიული ორგანოების შექმნისკენ 3 წლამდე პატიმრობით დასჯის.
შეზღუდვები ბიზნესსა და სამოქალაქო სექტორზე
კანონპროექტი ზღუდავს მეწარმე სუბიექტების პოლიტიკურ ჩართულობასაც. თუ კომპანია განახორციელებს პოლიტიკურ აქტივობას, რომელიც მის ძირითად საქმიანობას არ უკავშირდება, ის 20,000 ლარით დაჯარიმდება, ხოლო განმეორების შემთხვევაში სისხლის სამართლის პასუხისმგებლობა დაეკისრება.
გარდა ამისა, პირებს, რომლებიც მუშაობენ ორგანიზაციებში, რომელთა შემოსავლის 20%-ზე მეტი უცხოური ძალისგან მოდის, 8 წლის განმავლობაში ეზღუდებათ პოლიტიკური პარტიის წევრობა.
„პარტიულ-პოლიტიკური მიზნის“ გაფართოება
კანონში ტერმინი „განცხადებული საარჩევნო მიზანი“ ჩაანაცვლა ტერმინმა „განცხადებული პარტიულ-პოლიტიკური მიზანი“, რაც იმას ნიშნავს, რომ პარტიებისთვის დაწესებული ყველა ფინანსური შეზღუდვა იმ სუბიექტებზეც გავრცელდება, რომლებიც არჩევნებში ოფიციალურად არ მონაწილეობენ, თუმცა პოლიტიკურ დღის წესრიგს ქმნიან.
ოპოზიციისა და სამოქალაქო სექტორის ნაწილი მიიჩნევს, რომ აღნიშნული ცვლილებები ქვეყანაში კრიტიკული აზრისა და სამოქალაქო აქტივობის შეზღუდვას ისახავს მიზნად, თუმცა მმართველ გუნდში აცხადებენ, რომ კანონი ქვეყნის სუვერენიტეტისა და უცხოური ჩარევისგან დაცვის გარანტიაა.