GE EN
მსოფლიო
რობერტ ფიცოს სახელმწიფო ღალატში ადანაშაულებენ?

გრელინგის თქმით, გამოძიება უკავშირდება ფიცოს გადაწყვეტილებას, შეეწყვიტა უკრაინისთვის ელექტროენერგიის საგანგებო რეჟიმში მიწოდება. მან აღნიშნა, რომ შესაბამისი საჩივარი პოლიციაში ერთი თვის წინ შეიტანა. SaS პრემიერ-მინისტრს უფლებამოსილების ბოროტად გამოყენებაში, სახელმწიფო ღალატსა და სხვა მძიმე დანაშაულებში ამხელს.ფიცოს ოფისს საჯარო კომენტარი არ გაუკეთებია. პროკურატურასა და პოლიციას ოფიციალურად არ დაუდასტურებიათ გამოძიების დეტალები.თებერვალში ფიცომ განაცხადა, რომ სლოვაკეთი წყვეტს უკრაინისთვის საგანგებო ელექტრომომარაგებას, რადგან კიევმა არ აღადგინა რუსული ნავთობის ტრანზიტი „დრუჟბას“ მილსადენით. ფიცომ კიევი ნავთობის მიწოდების განზრახ შეჩერებაში დაადანაშაულა.ევროკავშირის ერთ-ერთ ბოლო სამიტზე მან ასევე განაცხადა, რომ შესაძლოა ვეტო დაადოს უკრაინისთვის დამატებითი ფინანსური დახმარების პაკეტებს, თუ ნავთობის ტრანზიტის საკითხი სლოვაკეთის ინტერესების შესაბამისად არ გადაწყდება.მარტში უკრაინულმა ენერგოკომპანია „უკრენერგომ“ განაცხადა, რომ სლოვაკეთის სისტემური ოპერატორი SEPS მაისიდან წყვეტს ელექტრომომარაგების ხელშეკრულებას.რობერტ ფიცო, რომელიც 2023 წელს ხელისუფლებაში დაბრუნდა, ცნობილია ევროკავშირის პოლიტიკის მიმართ კრიტიკული პოზიციებით და უკრაინისადმი სამხედრო დახმარების შეზღუდვის მოწოდებებით. მისი პარტია Direction – Social Democracy (Smer-SD) სოციალურ-დემოკრატიულ ძალად პოზიციონირდება, თუმცა საგარეო პოლიტიკაში ხშირად უჭერს მხარს უფრო სუვერენულ და პრაგმატულ კურსს.ფიცო არაერთხელ გამოსულა რუსეთის წინააღმდეგ სანქციების ეფექტიანობის კრიტიკით და მხარი დაუჭირა „მშვიდობიან მოლაპარაკებებს“ უკრაინაში მიმდინარე ომის დასასრულებლად. მისი პოზიციები ხშირად თანხვედრაში მოდის უნგრეთის პრემიერ-მინისტრ ვიქტორ ორბანის ხედვებთან, განსაკუთრებით ენერგეტიკული და სანქციების პოლიტიკის საკითხებში.ევროკავშირის შიგნით სლოვაკეთის კურსს ყურადღებით აკვირდებიან, რადგან ბლოკის გადაწყვეტილებების მისაღებად რიგ შემთხვევებში წევრი სახელმწიფოების ერთსულოვნებაა საჭირო, რაც ბრატისლავას ვეტოს მნიშვნელოვან ბერკეტად აქცევს.

1774593721

იაპონიამ ნავთობის სახელმწიფო რეზერვების გამოთავისუფლება დაიწყო

პროცესი დასავლეთ იაპონიის ქალაქ იმაბარიში მდებარე კიკუმას ნავთობის ეროვნული მარაგების ბაზაზე დაიწყო.როგორც იაპონიის ლითონებისა და ენერგეტიკული უსაფრთხოების ორგანიზაციის (JOGMEC) განცხადებაშია ნათქვამი, ნავთობი მილსადენის საშუალებით ახლოს მდებარე კომერციულ გადამამუშავებელ ქარხანას გადაეცა.სახელმწიფო რეზერვების გამოთავისუფლება დაიწყო 10 დღის შემდეგ მას მერე, რაც იაპონიამ კერძო სექტორის მარაგებიდან 15 დღის სამყოფი ნავთობის გაცემა განახორციელა.

1774515429

ევროკომისიას სურს, უნგრეთმა „განმარტოს“ ბრალდებები რუსეთისთვის ინფორმა...

ორშაბათს, კომისიის პრესსპიკერმა საგარეო საქმეთა საკითხებში, ანიტა ჰიპერმა განაცხადა, რომ ეს ცნობები „დიდ შეშფოთებას იწვევს“, რადგან წევრ ქვეყნებსა და ბლოკის ინსტიტუტებს შორის ნდობა ფუნდამენტურია ევროკავშირის ფუნქციონირებისთვის. მან დასძინა, რომ კომისია უნგრეთის მთავრობისგან „განმარტებებს“ ელოდება.გასულ უქმეებზე Washington Post-ის მიერ გამოქვეყნებული ანგარიში ამტკიცებდა, რომ ბუდაპეშტი კრემლთან მჭიდრო კავშირს ინარჩუნებდა უკრაინის ომის განმავლობაში და უნგრეთის საგარეო საქმეთა მინისტრი, პეტერ სიიარტო, ევროკავშირის სხვა ქვეყნებთან შეხვედრების დროს შესვენებებსაც კი იყენებდა თავისი რუსი კოლეგისთვის ინფორმაციის მისაწოდებლად.სიიარტომ ეს ცნობები უარყო. უნგრეთის ევროპულ საქმეთა მინისტრმა, იანოშ ბოკამ POLITICO-ს განუცხადა: „ეს არის ყალბი ამბები, რომლებიც ახლა ვრცელდება, როგორც სასოწარკვეთილი რეაქცია [უნგრეთის პრემიერ-მინისტრ ვიქტორ ორბანის] "ფიდესის" მიერ საარჩევნო კამპანიაში მოპოვებულ იმპულსზე. თუმცა, უნგრელი ხალხი არ მოტყუვდება“.ევროკომისიის პრეზიდენტს, ურსულა ფონ დერ ლაიენს აღნიშნულ ბრალდებებზე კომენტარი ჯერ არ გაუკეთებია. კითხვაზე, იყო თუ არა ფონ დერ ლაიენი ინფორმირებული, კომისიის სპიკერის მოადგილემ, არიანა პოდესტამ თქვა: „პრეზიდენტი ავსტრალიაში იმყოფება, ამიტომ არ ვარ დარწმუნებული, ნახა თუ არა მან უკვე ეს ცნობები“. ფონ დერ ლაიენი ავსტრალიას დიდი ხნის წინ დაანონსებული სავაჭრო შეთანხმების გასამყარებლად ეწვია.პოლონეთის პრემიერ-მინისტრმა, დონალდ ტუსკმა განაცხადა, რომ ეს ბრალდებები „არავისთვის უნდა იყოს გასაკვირი“.„ჩვენ დიდი ხანია გვქონდა ამის შესახებ ეჭვები“, - დაწერა მან კვირას X-ზე. „ეს არის ერთ-ერთი მიზეზი იმისა, თუ რატომ ვიღებ სიტყვას მხოლოდ მაშინ, როცა ეს მკაცრად აუცილებელია და ვამბობ მხოლოდ იმდენს, რამდენიც საჭიროა“.ლიეტუვის ყოფილმა საგარეო საქმეთა მინისტრმა, გაბრიელიუს ლანდსბერგისმა, რომელიც ხშირად ესწრებოდა საბჭოს შეხვედრებს სიიარტოსთან ერთად, POLITICO-ს განუცხადა, რომ ჯერ კიდევ 2024 წელს გააფრთხილეს იმის შესახებ, რომ უნგრულ მხარეს შეეძლო კრემლისთვის ინფორმაციის გადაცემა.ინფორმაციის შესაძლო გაჟონვის ეჭვმა ხელი შეუწყო სხვა ისეთი ფორმატების პოპულარიზაციას, რომლებიც ბუდაპეშტს გამორიცხავს - ამის შესახებ POLITICO-ს ევროკავშირის ხუთმა ოფიციალურმა პირმა და დიპლომატმა განუცხადა.„ეს უკვე კარგა ხანია მოცემულობაა“, - აღნიშნა მეექვსე ოფიციალურმა პირმა, რომელსაც სხვების მსგავსად, ანონიმურობის უფლება მიეცა სენსიტიური ბრალდებების განსახილველად.უნგრეთში გადამწყვეტი არჩევნები 2026 წლის 12 აპრილს გაიმართება.

1774273348

გარდაიცვალა უკრაინის მართლმადიდებელი ეკლესიის საპატიო პატრიარქი ფილარე...

ფილარეტი მრავალი წლის განმავლობაში ხელმძღვანელობდა უკრაინის ეკლესიურ ცხოვრებას. 1995 წლიდან ის იყო კიევის საპატრიარქოს მეთაური, ხოლო 2018 წელს უკრაინის ეკლესიისთვის ავტოკეფალიის დაბრუნების შემდეგ მიიღო საპატიო პატრიარქის ტიტული.სასულიერო მოღვაწე მნიშვნელოვან როლს ასრულებდა უკრაინის ეკლესიის დამოუკიდებლობისთვის ბრძოლის პროცესში და ითვლებოდა ქვეყნის ერთ-ერთ ყველაზე გავლენიან რელიგიურ ფიგურად. მისი საქმიანობა მოიცავდა როგორც საეკლესიო, ისე საზოგადოებრივ-პოლიტიკურ პროცესებში აქტიურ მონაწილეობას.ფილარეტი 2019 წელს დაჯილდოვდა უკრაინის უმაღლესი სახელმწიფო ჯილდოთი — „უკრაინის გმირის“ წოდებით.მისი გარდაცვალება მნიშვნელოვანი დანაკარგია როგორც უკრაინის მართლმადიდებელი ეკლესიისთვის, ისე ქვეყნის საზოგადოებრივი ცხოვრებისთვის.

1774005715

ნავთობი და გაზი მკვეთრად გაძვირდა

თავდასხმებმა გაამძაფრა მოლოდინები, რომ ჰორმუზის სრუტის ჩაკეტვით გამოწვეული გლობალური ენერგეტიკული კრიზისი იმაზე ხანგრძლივი და მასშტაბური იქნება, ვიდრე ვარაუდობდნენ.საერთაშორისო ეტალონური Brent-ის მარკის ნავთობის ფასი ბარელზე თითქმის 114 დოლარამდე გაიზარდა (ომის დაწყების წინა დღეს მისი ფასი 73 დოლარზე ნაკლები იყო).ევროპაში ბუნებრივი აირის ფასები ხუთშაბათს 24%-ით გაიზარდა.

1773910101

კრიზისი: ავიაკომპანიები რეისების შემცირებასა და ბილეთების გაძვირებაზე...

ავიაგადამზიდავების შეფასებით, მთავარი პრობლემა უკავშირდება საჰაერო სივრცის უსაფრთხოებას, რის გამოც კომპანიები იძულებულნი ხდებიან შეცვალონ ტრადიციული მარშრუტები და აირიდონ მაღალი რისკის ზონები. ეს კი ფრენების გახანგრძლივებას და საწვავის ხარჯების ზრდას იწვევს.დარგის წარმომადგენლები აღნიშნავენ, რომ ალტერნატიული მარშრუტების გამოყენება ზრდის ოპერაციულ ხარჯებს, რაც საბოლოოდ აისახება მგზავრებზე — ბილეთების ფასის ზრდის სახით. ამასთან, გარკვეული მიმართულებებით ფრენების სიხშირე შესაძლოა შემცირდეს, ხოლო ზოგიერთი რეისი დროებით შეჩერდეს კიდეც.ექსპერტების თქმით, განსაკუთრებით მგრძნობიარეა ის მიმართულებები, რომლებიც ახლო აღმოსავლეთსა და მის მიმდებარე რეგიონებს უკავშირდება. სწორედ ამ ზონებში ხდება ყველაზე ხშირად საჰაერო სივრცის გადაკეტვა ან შეზღუდვა, რაც ავიაკომპანიებს გეგმების გადახედვას აიძულებს.ანალიტიკოსები მიიჩნევენ, რომ თუ უსაფრთხოების გარემო არ დასტაბილურდება, მიმდინარე ტენდენცია გაგრძელდება და გავლენას მოახდენს როგორც მგზავრთა ნაკადზე, ისე მთლიანად საავიაციო სექტორის ფინანსურ მდგომარეობაზე.

1773907526

პოლონეთი მომდევნო ათწლეულის განმავლობაში ენერგეტიკაში $270 მლრდ–ის ინვ...

ერთი ტრილიონი ზლოტიდან 220 მილიარდზე მეტი (დაახლოებით $60 მლრდ) მიიმართება განახლებად ენერგიის წყაროებსა და ენერგიის შესანახ სისტემებზე, 234 მილიარდი ($63 მლრდ) - ელექტროენერგიის მიწოდებაზე, ხოლო 160 მილიარდი ($43 მლრდ) - ატომურ ენერგეტიკაზე.„ევროპაში არ არსებობს სხვა ქვეყანა, რომელიც ასე ინტენსიურად და სწრაფად ცვლის თავის ენერგეტიკულ სექტორს“, - ხაზგასმით აღნიშნა ტუსკმა.მან დასძინა, რომ უკრაინასა და ახლო აღმოსავლეთში მიმდინარე ომები, როგორც არასდროს, ისე აჩვენებს ენერგიის, მიწოდებისა და რაციონალური ფასების მნიშვნელობას ეროვნული უსაფრთხოებისთვის.„გდანსკთან ახლოს ჩვენ ვაშენებთ ატომურ ელექტროსადგურს, რომელიც ამერიკელი და კანადელი პარტნიორების, პოლონური კომპანიებისა და ევროპული სახსრების ერთობლივი ძალისხმევის ნაყოფი იქნება. ყველაფერი, რაც პოლონეთში ხდება, არის შესანიშნავი მაგალითი იმისა, თუ რამდენად მნიშვნელოვანია მთელი დასავლური სამყაროს ერთიანობის შენარჩუნება“, - დასძინა ტუსკმა.პრემიერმა აღნიშნა, რომ პოლონეთი უდიდეს ენერგეტიკულ სამშენებლო მოედანს წარმოადგენს, რადგან ქვეყანას „მრავალი წლის დანაკლისის ანაზღაურება სჭირდება“.ტუსკმა ასევე განაცხადა, რომ რამდენიმე ქვეყანასთან ერთად ევროკომისიას მიმართა წერილით, რომელიც მრეწველობისთვის (მათ შორის პოლონურისთვის) ნახშირორჟანგის ემისიების უფასო კვოტების გაგრძელებას ეხება.პოლონეთის პირველი ატომური ელექტროსადგური პომორში აშენდება ამერიკული რეაქტორული ტექნოლოგიის, AP1000-ის ბაზაზე. გასული წლის იანვარში პოლონეთის მთავრობამ უკვე დაამტკიცა კანონპროექტი ქვეყნის პირველი აეს-ის მშენებლობის დაფინანსების შესახებ.

1773835379

„ამერიკის ხმის“ მუშაობა უნდა აღდგეს - გადაწყვეტილება სასამართლომ მიიღო

მედიაორგანიზაციის დახურვა უკანონოდ გამოაცხადა კოლუმბიის ოლქის სასამართლოს მოსამართლემ, როის ლამბერტმა. მისი გადაწყვეტილება 17 მარტს გამოქვეყნდა.ფედერალურმა მოსამართლემ აშშ-ის გლობალური მედიის სააგენტოს (USAGM) დაავალა 23 მარტამდე „ამერიკის ხმის“ თანამშრომლები სამსახურში დააბრუნოს და მედიაორგანიზაციის მუშაობა აღადგინოს.2025 წლის 14 მარტს აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა გამოსცა განკარგულება შვიდი ფედერალური სააგენტოს, მათ შორის USAGM-ის შემცირების შესახებ.სააგენტომ მედიასაშუალებებს კონგრესის მიერ დამტკიცებული დაფინანსება შეუჩერა.სააგენტოს აღმასრულებელი დირექტორის მოვალეობის შემსრულებლის მთავარ მრჩევლად 2025 წლის მარტში დანიშნულმა კერი ლეიკმა „ამერიკის ხმის“ თანამშრომლები ჯერ იძულებით შვებულებაში გაუშვა, შემდეგ კი სამსახურიდან დაითხოვა.სააგენტოს გადაწყვეტილებები სასამართლოში იყო გასაჩივრებული. მოსამართლე როის ლამბერტმა რადიო თავისუფალი ევროპა/რადიო თავისუფლების(RFE/RL) სასარგებლოდ გადაწყვიტა სააგენტოსთან მისი დავაც.„ამერიკის ხმის“ მუშაობის აღდგენის გადაწყვეტილებამდე დაახლოებით ათი დღით ადრე მოსამართლე როის ლამბერტმა დაადგინა, რომ კერი ლეიკი გადაწყვეტილებებს კანონის დარღვევით იღებდა, რადგან სააგენტოს დირექტორის მოვალეობის შემსრულებლად მხოლოდ ივლისში დანიშნეს, რაც სენატს არ დაუდასტურებია.თავად ლეიკმა განაცხადა, რომ როგორც წესი, მოსამართლე ლამბერტი გადაწყვეტილებებს „აქტივისტების“ სასარგებლოდ იღებს და მის გადაწყვეტილებას გაასაჩივრებდა.წყარო: რადიო თავისუფლება 

1773831561

ერაყმა თურქეთის გავლით კირკუკის ნავთობის ექსპორტი განაახლა

ერაყის ნავთობის სამინისტროს განმარტებით, აღნიშნული გარღვევა შესაძლებელი გახდა ბაღდადში ერაყის მთავრობასა და ქვეყნის ჩრდილოეთით მდებარე ქურთისტანის ავტონომიის ადმინისტრაციას შორის მიღწეული შეთანხმების შედეგად.სამინისტროს ინფორმაციით, საწყის ეტაპზე დღეში 250,000 ბარელი ნედლი ნავთობის ექსპორტი განხორციელდება.ირანის ომმა და ჰორმუზის სრუტის ფაქტობრივმა ჩაკეტვამ სერიოზული დარტყმა მიაყენა ერაყს, რომლის ეკონომიკაც თითქმის მთლიანად ნავთობზეა დამოკიდებული.

1773829577

კრისტინ ლაგარდი ევროპას აფრთხილებს: ევროკავშირმა ეკონომიკური მოდელი უნ...

ლაგარდის თქმით, ევროპა დიდწილად ეყრდნობა ექსპორტზე დაფუძნებულ ზრდას, რაც ახალ გეოპოლიტიკურ და სავაჭრო გარემოში უფრო დაუცველს ხდის ევროკავშირის ეკონომიკას.ლაგარდის შეფასებით, ბოლო წლებში ევროკავშირმა ვერ გამოიყენა შესაძლებლობა, გაეძლიერებინა შიდა ბაზარი, ტექნოლოგიური სექტორი და ინოვაციები, რის გამოც ევროპა კონკურენციაში ჩამორჩება როგორც შეერთებულ შტატებს, ისე ჩინეთს.მისი განცხადებით, ევროკავშირმა უნდა გააძლიეროს შიდა ეკონომიკური ინტეგრაცია, შეამციროს წევრ ქვეყნებს შორის სავაჭრო ბარიერები და გაამარტივოს გადაწყვეტილებების მიღების პროცესი. მისი თქმით, შიდა ბაზარზე არსებული რეგულაციური ბარიერები ეკონომიკური ეფექტით დაახლოებით 100%-იან ტარიფს ჰგავს მომსახურებაზე და 65%-იანს საქონელზე.ლაგარდმა ასევე აღნიშნა, რომ ევროკავშირი მნიშვნელოვნად არის დამოკიდებული სხვა ქვეყნებზე ენერგეტიკის, უსაფრთხოებისა და კრიტიკული ნედლეულის მიწოდებაში, რაც გლობალური დაძაბულობის პირობებში დამატებით რისკებს ქმნის.მისი თქმით, თუ ევროკავშირი სწრაფად არ გაატარებს ეკონომიკურ რეფორმებს, რეგიონი შეიძლება აღმოჩნდეს დაბალი ზრდის ხანგრძლივი პერიოდის წინაშე.

1773653382