მისი თქმით, ცვლილებები შესყიდვების თანამედროვე მიდგომებს პასუხობს და მცირე და საშუალო ბიზნესს მსხვილ კომპანიებთან კონკურენციის შესაძლებლობას აძლევს.დუმბაძის განმარტებით, ელექტრონული კატალოგი წინადადების წარდგენის ელექტრონული ფორმაა, რომლის გამოყენებაც, მათ შორის, პრეისკურანტით შესყიდვებისას იქნება შესაძლებელი.ჩარჩო შეთანხმების ფარგლებში კი, მისი თქმით, შესყიდვის გამოცხადება შესაძლებელია 3-4 წლით ან უფრო ხანგრძლივი პერიოდით და გამარჯვებულად ერთზე მეტი კომპანიის გამოვლენაც იქნება შესაძლებელი.განსაკუთრებით მნიშვნელოვან ცვლილებად დუმბაძე ქვეკონტრაქტორის გამოცდილების დაჯამების შესაძლებლობას მიიჩნევს. მისი განმარტებით, 1-ელი სექტემბრიდან კომპანიას შეუძლია, შესყიდვის მოთხოვნის დასაკმაყოფილებლად საკუთარი და ქვეკონტრაქტორი კომპანიის გამოცდილება გააერთიანოს.„თუ შემსყიდველი ორგანიზაცია ითხოვდა გამოცდილებას, ვთქვათ, 5 მლნ ლარის, ეს ყველაფერი უნდა დაეკმაყოფილებინა ინდივიდუალურად ერთ კომპანიას. დღეს უკვე კომპანიას შეუძლია, მოიყვანოს პარტნიორი ქვეკონტრაქტორი კომპანია და თქვას, რომ 2 მლნ ლარს აკმაყოფილებს თვითონ და 3 მლნ ლარს მისი ქვეკონტრაქტორი“, – განაცხადა დუმბაძემ.მისი თქმით, ეს შესაძლებლობა განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია სამშენებლო სექტორისთვის და იმ მცირე და საშუალო კომპანიებისთვის, რომლებსაც დამოუკიდებლად არ აქვთ შესყიდვის პირობებით მოთხოვნილი გამოცდილება.

1789643594

მთავრობის მეთაურის განმარტებით, „ნამოხვანჰესის“ პროექტის შეჩერება რამდენიმე წლის წინ განვითარებული „პირდაპირი საბოტაჟის“ შედეგი იყო, რომელშიც კონკრეტული წყაროებიდან დაფინანსებული არასამთავრობო ორგანიზაციები და ელექტროენერგიის იმპორტიორი კომპანიები მონაწილეობდნენ. კობახიძის თქმით, მაშინ სახელმწიფო უფრო სუსტი იყო, ხოლო უცხოური აგენტურა, ძლიერი, თუმცა დღეს ვითარება რადიკალურად განსხვავებულია და მსგავსი პროცესები ვეღარ განმეორდება.დავა აშშ-ის კოლუმბიის ოლქის სასამართლოს (მოსამართლე ამიტ პ. მეჰტა) 2026 წლის 11 სექტემბრის გადაწყვეტილებით გააქტიურდა. ვაშინგტონის ფედერალურმა სასამართლომ დაუშვა საერთაშორისო საარბიტრაჟო გადაწყვეტილების აღსრულება, რომლითაც საქართველოს კომპანია Enka Renewables LLC-სთვის $297 მლნ ძირითადი კომპენსაციის, $52.4 მლნ-მდე საგადასახადო კომპენსაციისა და დამატებითი პროცენტების (SOFR + 4%) გადახდა დაევალა. 2026 წლის მდგომარეობით, დარიცხული პროცენტის ჩათვლით, თანხა $400 მილიონს მნიშვნელოვნად აღემატება. იუსტიციის სამინისტროს ცნობით, სახელმწიფო აღნიშნული განაჩენის გასაჩივრებას გეგმავს.„ნამოხვანჰესის“ პროექტისა და საარბიტრაჟო დავის ქრონოლოგია: 2021 წლის 9 ივნისი - მაშინდელმა პრემიერ-მინისტრმა ირაკლი ღარიბაშვილმა განაცხადა, რომ 433 მეგავატის სიმძლავრისა და $800-მილიონიანი ინვესტიციის „ნამოხვანჰესის“ პროექტი არსებული სახით აღარ განხორციელდებოდა. 2021 წლის ოქტომბერი - თურქული ENKA-ს შვილობილმა Enka Renewables-მა, რომელსაც მოსამზადებელ სამუშაოებში $100 მილიონამდე უკვე ინვესტირებული ჰქონდა, სახელმწიფოსთან საინვესტიციო შეთანხმება ფორსმაჟორის მიზეზით შეწყვიტა და პირობების დარღვევის გამო საერთაშორისო არბიტრაჟს მიმართა. 2025-2026 წლები - პერიოდი, როდესაც პირველადი გეგმის მიხედვით ჰიდროელექტროსადგურის კასკადი ექსპლოატაციაში უნდა შესულიყო. 2026 წლის 11 სექტემბერი - აშშ-ის კოლუმბიის ოლქის სასამართლომ უარყო საქართველოს მცდელობა საარბიტრაჟო გადაწყვეტილების აღსრულების შეჩერებაზე და ცნო ტრიბუნალის გადაწყვეტილება ENKA-ს სასარგებლოდ $400 მლნ-ზე მეტი კომპენსაციის დაკისრების შესახებ. პრემიერ-მინისტრის თქმით, მიუხედავად შექმნილი ვითარებისა, ქვეყანას აქვს ამბიციური გეგმები, რაც 3 დიდი ჰესის, საშუალო და მცირე ჰესების, ასევე ქარისა და მზის სადგურების მშენებლობას ითვალისწინებს.

1789635519

მისი თქმით, გასულ წელსაც მაღალი მოსავალი დაფიქსირდა, თუმცა წელს მაჩვენებელი რეკორდული იქნება.„წინასწარი პროგნოზით, წელს გვექნება რეკორდული მოსავალი, შარშანდელიც იყო ძალიან მაღალი მაჩვენებლით დასრულებული, თუმცა წელს იქნება აბსოლუტურად რეკორდული მაჩვენებელი. ამისთვის წინასწარ ვართ მომზადებული, მათ შორის სუბსიდირების ნაწილში“, – განაცხადა კობახიძემ.პრემიერის განცხადებით, რთველის ორგანიზებაზე გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტრო მუშაობს და შესაბამისი მოსამზადებელი სამუშაოები უკვე ჩატარებულია.

1789632052

სააგენტო haqqin.az-ის ცნობით, ამის შესახებ აშშ-ის კოლუმბიის ოლქის რაიონული სასამართლოს საქმის მასალებიდან (ENKA Renewables LLC v. Georgia) ირკვევა.საარბიტრაჟო გადაწყვეტილება საერთაშორისო სავაჭრო პალატამ 2024 წლის დეკემბერში გამოიტანა. თანხაზე პროცენტები ყოველკვარტალურად ირიცხება.საარბიტრაჟო დავა 2021 წლის ოქტომბერში დაიწყო, მას შემდეგ, რაც მაშინდელმა პრემიერ-მინისტრმა ირაკლი ღარიბაშვილმა განაცხადა, რომ ნამოხვანის ჰესის პროექტი არსებული ფორმით აღარ განხორციელდებოდა.იმ დროისთვის ENKA-ს პროექტის მოსამზადებელ სამუშაოებში დაახლოებით $100 მილიონი ჰქონდა ინვესტირებული. პროექტის ჯამური ღირებულება $800 მილიონად იყო შეფასებული.

1789545473

წინასწარი მონაცემებით, საქართველოს საზღვაო ნავსადგურებსა და ტერმინალებში 8 თვის განმავლობაში 13.7 მილიონი ტონა ტვირთი გადამუშავდა, რაც გასული წლის ანალოგიურ პერიოდზე 24%-ით მეტია.ამავე პერიოდში ნავსადგურებში გადამუშავებული კონტეინერების რაოდენობამ 554 174 TEU შეადგინა, რაც წლიურად 9%-იანი ზრდაა. ორივე მაჩვენებელი ბოლო 10 წლის განმავლობაში იანვარ-აგვისტოს პერიოდისთვის რეკორდულია.სარკინიგზო ტრანსპორტით გადაზიდული ტვირთების მოცულობამ 9.7 მილიონ ტონას მიაღწია, რაც 2025 წლის იმავე პერიოდთან შედარებით 11%-იანი ზრდაა. უშუალოდ ტრანზიტის რეჟიმში გადაზიდული ტვირთების მოცულობა 14%-ით გაიზარდა.საჰაერო გადაზიდვების მიმართულებით, საქართველოს აეროპორტებში 8 თვის განმავლობაში 29.3 ათასი ტონა ტვირთი გადამუშავდა, რაც წლიურად 30%-ით მეტია და ასევე ბოლო ათწლეულის რეკორდულ მაჩვენებელს წარმოადგენს.ზრდა დაფიქსირდა მგზავრთნაკადშიც. საქართველოს საერთაშორისო აეროპორტები იანვარ-აგვისტოში 5.7 მილიონ მგზავრს მოემსახურა, რაც გასული წლის ანალოგიურ პერიოდზე 1%-ით მეტია და ბოლო ათი წლის განმავლობაში პირველი რვა თვის ყველაზე მაღალი მაჩვენებელია.ამასთან, მხოლოდ აგვისტოში საქართველოს საერთაშორისო აეროპორტების მიერ მომსახურებული მგზავრების რაოდენობამ თვიური რეკორდი განაახლა.

1789375904

2026 წლის პირველ ნახევარში ბუნებრივი მატება (სხვაობა ცოცხლად დაბადებულთა და გარდაცვლილთა რიცხოვნობას შორის) - 4 715 კაცით განისაზღვრა. ბუნებრივი მატების დადებითი მაჩვენებელი დაფიქსირდა თბილისსა (424) და აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში (330).2026 წლის პირველ 6 თვეში რეგისტრირებულია ქორწინების 10 006 და განქორწინების 6 095 შემთხვევა.2026 წლის დაზუსტებული მონაცემები ხელმისაწვდომი იქნება 2027 წლის მარტის ბოლოს.

1789114862

„სასაქონლო პროდუქტების გავლენა საქართველოს ეკონომიკაზე, პირველის მსგავსად, მეორე კვარტალშიც მნიშვნელოვანი იყო. ნავთობპროდუქტებისა და ლითონების წარმოება - რომელსაც, ნაწილობრივ, ახლო აღმოსავლეთის კონფლიქტის ესკალაციის შემდგომ გაზრდილი საერთაშორისო ფასები უწყობს ხელს - ბიზნეს სექტორის გამოშვებისა და საქონლის ექსპორტის ზრდის ძირითად ფაქტორად რჩება. თუმცა, ჯამურად ეკონომიკაზე გავლენა გაცილებით ზომიერია: შემოსავლის დიდი ნაწილი შუალედური პროდუქციის შეძენას ხმარდება, ხოლო პარალელურად გაძვირებული იმპორტი დამატებით საექსპორტო შემოსავალს დიდწილად აბალანსებს. ამავე დროს, მსოფლიო ბაზრებზე ნავთობისა და, გარკვეულწილად, სურსათის მაღალი ფასები იმპორტულ ინფლაციაში აისახება, ლარის გამყარების მიუხედავად.უფრო დეტალურად, საქსტატის მონაცემებით, 2026 წლის პირველ ნახევარში ბიზნეს სექტორის გამოშვება მიმდინარე ფასებში წლიურად 11.5%-ით გაიზარდა. გასული წლისგან განსხვავებით, როდესაც წამყვან როლს ინფორმაციისა და კომუნიკაციის სექტორი ასრულებდა, ამჯერად ყველაზე მსხვილი კონტრიბუცია მრეწველობაზე მოდიოდა (4.8 პროცენტული პუნქტი, ანუ ჯამური ზრდის 41%), შემდგომ კი - ვაჭრობისა და ტრანსპორტირების სექტორებზე (1.7-1.7 პროცენტული პუნქტი). საპირისპიროდ, შემცირდა გამოშვება მშენებლობის სექტორში, რაც ძირითადად საავტომობილო გზების სამუშაოების კლებას უკავშირდება.თავად მრეწველობის ზრდის 90%-ზე მეტი ნავთობპროდუქტებისა და ძირითადი ლითონების (ძირითადად, ფეროშენადნობები) წარმოებაზე, აგრეთვე ლითონის მადნების მოპოვებაზე (ძირითადად, ოქრო და, შესაძლოა, სპილენძი) მოდიოდა. განსაკუთრებით აღსანიშნავია ნავთობპროდუქტების წარმოება, რომელიც 2025 წლის პირველი ნახევრის 81 მილიონი ლარიდან 1.4 მილიარდ ლარამდე გაიზარდა და ნავთობპროდუქტების ექსპორტს უკავშირდება. მსგავსი სურათი იკვეთება საგარეო ვაჭრობის მონაცემებშიც: აღნიშნული პროდუქტების წილი საქონლის ექსპორტში იანვარ-ივლისში, წინა წლის 12%-დან, 29%-მდე გაიზარდა, ხოლო ჯამური ღირებულება წლიურად თითქმის გასამმაგებულია.თუმცა, სასაქონლო პროდუქტების წარმოების ეკონომიკურ ზრდაზე გავლენა უფრო ზომიერია. პირველ კვარტალში ეკონომიკის მთლიანი გამოშვების ზრდის დაახლოებით მესამედი მრეწველობაზე მოდიოდა, რეალურ ეკონომიკურ ზრდაში კი მისი წილი მხოლოდ 3.4%-ს შეადგენდა. ამის მიზეზი წარმოების თავისებურებაა: შემოსავლის დიდი ნაწილი შუალედური, მათ შორის იმპორტირებული, ნედლეულისა და სხვა მასალების შეძენას ხმარდება. შედეგად, დიდი მოცულობის გამოშვება იმავე მასშტაბის დამატებული ღირებულების შექმნას არ ნიშნავს. ამასთან, ზრდის ნაწილი ფასების მატების ეფექტს ასახავს. მოსალოდნელია, რომ მსგავსი სურათი შენარჩუნდება მეორე კვარტალშიც, რომლის ეკონომიკური ზრდის დეტალური მონაცემები მიმდინარე თვეში გამოქვეყნდება.მეორე მხრივ, სასაქონლო პროდუქციის ექსპორტი სავალუტო შემოდინებების ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი წყაროა. ნავთობპროდუქტებისა და ლითონების ექსპორტზე იანვარ-ივლისში მთლიანი ექსპორტის ზრდის 100%-ზე მეტი მოდიოდა, რამაც სრულად დააბალანსა ავტომობილების რეექსპორტის კლება. თუმცა, ამავდროულად გასათვალისწინებელია იმპორტის გაძვირებაც, დიდწილად ნავთობზე გაზრდილი ფასების შედეგად. ამდენად, წმინდა შემოდინებებზე ეფექტი გაცილებით უფრო ზომიერია. კერძოდ, თიბისი კაპიტალის შეფასებით, სასაქონლო ფასების მატებამ იანვარ-ივლისის სავაჭრო ბალანსი, დაახლოებით, 10-დან 100 მილიონ აშშ დოლარამდე გააუმჯობესა, თუმცა შედეგები ძალზე მგრძნობიარეა ალტერნატიულ სცენარში გამოყენებული საფასო დაშვებების მიმართ.ამავდროულად, სავალუტო ბაზარზე სიჭარბეს სხვა შემოდინებებიც უწყობს ხელს. მათ შორისაა საინფორმაციო ტექნოლოგიების მომსახურების ექსპორტის ზრდა, ფულადი გზავნილები და ტურიზმიდან შემოსავლების აღდგენა. დამატებითი მხარდამჭერი ფაქტორია უცხოელი ინვესტორების მიერ საქართველოს სახელმწიფო ფასიანი ქაღალდების კვლავ გააქტიურებული შესყიდვებიც. ამ ფონზე, აგვისტოს ბოლოს სებ-ის მთლიანმა სავალუტო რეზერვებმა 8.1 მილიარდ აშშ დოლარს მიაღწია, რაც წლის დასაწყისთან შედარებით თითქმის 2 მილიარდით მეტია და საერთაშორისო სავალუტო ფონდის შესაბამისობის ნორმის 128.2%-ს შეადგენს. აგვისტოს მატების ნაწილი მონეტარული ოქროს გაძვირებამ განაპირობა, თუმცა წლის დასაწყისიდან რეზერვების ზრდა უმთავრესად სებ-ის სავალუტო შესყიდვებს უკავშირდება.რასაკვირველია, აღსანიშნავია სასაქონლო ფასების მატების ეფექტი ინფლაციაზეც. თებერვლის შემდეგ იმპორტის ფასები ექსპორტის ფასებზე მცირედით სწრაფად გაიზარდა, რაც, ლარის გამყარების მიუხედავად, იმპორტული ინფლაციის აჩქარებაშიც აისახა. აგვისტოში წლიური ინფლაცია თითქმის არ შეცვლილა და 5.6%-ს გაუტოლდა. საწვავის გაძვირების ფონზე, ფასები მეტად გაიზარდა თვიურ ჭრილში, ჩვენი მოლოდინების შესაბამისად. თიბისი კაპიტალის შეფასებით, ახლო აღმოსავლეთის კონფლიქტის ესკალაციის შემდეგ წლიური ინფლაციის ზრდა მთლიანად იმპორტირებულ პროდუქციაზე მოდის, რაც, შესაძლოა, ამ ეტაპზე შეზღუდულ ე.წ. მეორე რაუნდის ეფექტებზე მიუთითებდეს. იმპორტირებული ინფლაციის მთავარი წყარო, თავის მხრივ, ბენზინი და დიზელია, ხოლო შედარებით ნაკლებია სურსათის წვლილი.9 სექტემბერს სებ-მა მონეტარული პოლიტიკის განაკვეთი 8.25%-ზე შეინარჩუნა, რაც ჩვენს მოლოდინებთან თანხვედრაშია. თუმცა, როგორც წინა მიმოხილვაშიც აღინიშნა, პოლიტიკის გამკაცრების არგუმენტებიც საკმაოდ ძლიერია. მკითხველს შევახსენებთ, რომ ინფლაციური ზეწოლის გაძლიერება, განსაკუთრებით კი - იმპორტული ინფლაციის, სხვა თანაბარ პირობებში ლარის მოკლევადიან პროგნოზზე გამყარების მიმართულებით მოქმედებს. თუმცა, ამ ეტაპზე, მოსალოდნელია, რომ მოკლევადიან პერიოდში პრიორიტეტად სავალუტო რეზერვების დაგროვება დარჩება. ამ ფონზე, საბაზო სცენარი ლარის გაცვლით კურსს კვლავ არსებულ ნიშნულთან ახლოს მოიაზრებს. თუმცა, როგორც წინა მიმოხილვაშიც იყო მითითებული, მიმდინარე ტენდენციები უფრო ძლიერი ლარის სცენარისკენ იხრება. რაც შეეხება სასაქონლო პროდუქტებს, საგარეო ვითარების დამატებითი მნიშვნელოვანი გაუარესების გარეშე, სავალუტო შემოდინებების მხრივ შესამჩნევი დანაკლისი მოსალოდნელი არ არის, რაც საპირისპირო მიმართულებით მოქმედ ფაქტორებს უკავშირდება, რომლებიც ბევრ - თუმცა არა ყველა - სცენარში ერთმანეთს დიდწილად აბალანსებს“, – ნათქვამია თიბისი კაპიტალის მაკროეკონომიკურ განახლებაში.

1789038012

ფინანსთა სამინისტროს ინფორმაციით, გაცნობითი ხასიათის შეხვედრაზე მხარეებმა ორმხრივ და მრავალმხრივ ფორმატებში ორ ქვეყანას შორის არსებული პარტნიორობის საკითხები განიხილეს.კატარის სახელმწიფოს ელჩმა, აზიის ინფრასტრუქტურის საინვესტიციო ბანკის (AIIB) ყოველწლიური შეხვედრის მასპინძელი ქვეყნის სახელით, ლაშა ხუციშვილს ღონისძიებაზე დასასწრებად ოფიციალური მოწვევა გადასცა.შეხვედრაზე, რომელსაც ფინანსთა მინისტრის მოადგილე ეკატერინე გუნცაძეც ესწრებოდა, განსაკუთრებული ყურადღება საფინანსო, სავაჭრო და სხვა სტრატეგიულ სფეროებში თანამშრომლობის შემდგომი გაღრმავების პერსპექტივებს დაეთმო.

1788945546

ღონისძიებაზე მონაწილეებმა სარკინიგზო სფეროში მოქმედი საერთაშორისო სამართლებრივი დოკუმენტების იმპლემენტაციაზე, ახალი ტექნოლოგიების დანერგვასა და სახელმწიფო მარეგულირებელ უწყებებსა და სარკინიგზო კომპანიებს შორის თანამშრომლობის გაძლიერებაზე იმსჯელეს.განსაკუთრებული ყურადღება დაეთმო საერთაშორისო სარკინიგზო გადაზიდვების მონაწილეებს შორის ელექტრონული მონაცემების ურთიერთგაცვლისა და ამ ტიპის გადაზიდვების შემდგომ დიჯიტალიზაციის, საბაჟო და სასაზღვრო კონტროლის ეფექტიანობის გაზრდისა და შესაბამისი პროცედურების გამარტივების საკითხებს.დელეგაციის წევრებმა საერთაშორისო სარკინიგზო გადაზიდვებისას საბაჟო პროცედურების განხორციელების მიმართულებით, ერთმანეთს გამოცდილება გაუზიარეს და საბაჟო და სასაზღვრო კონტროლის პროცესში ახალი ტექნოლოგიების დანერგვისა და გამოყენების შესაძლებლობები განიხილეს.ღონისძიებაში UN ESCAP-ისა და OSJD-ის წევრი 18 სახელმწიფოს 80-ზე მეტი წარმომადგენელი, მათ შორის სახელმწიფო უწყებების, სარკინიგზო კომპანიებისა და შესაბამისი ორგანიზაციების წარმომადგენლები მონაწილეობდნენ. შეხვედრა რკინიგზების თანამშრომლობის ორგანიზაციისა (OSJD) და გაეროს აზიისა და წყნარი ოკეანის ეკონომიკური და სოციალური კომისიის (UN ESCAP) ეგიდით გაიმართა.

1788942591

ღვინის ეროვნული სააგენტოს ინფორმაციით, სახელმწიფო ზედამხედველობის ფარგლებში 5 კომპანიაში 15 შემოწმება განხორციელდა, რომლის მიზანი საწარმოებში ღვინის წარმოების ტექნოლოგიური პროცესის კანონმდებლობასთან შესაბამისობის შეფასება იყო. აღებული 31 ნიმუშიდან დარღვევა არც ერთ შემთხვევაში არ გამოვლენილა.სააგენტოს ცნობით, საანგარიშო პერიოდში სხვადასხვა ეტაპზე კონტროლი რამდენიმე მიმართულებით განხორციელდა: საინსპექციო კონტროლი: 44 კომპანიაში ჩატარდა 213 ინსპექტირება სერტიფიცირებისთვის წარდგენილი ლოტების გადასამოწმებლად. აღებული 557 ნიმუშიდან შეუსაბამობა 4 კომპანიის 9 ნიმუშში გამოვლინდა. გაფორმების ეკონომიკური ზონა (გეზი): საერთაშორისო აუდიტორული კომპანიების (Bureau Veritas და SGS) მიერ 66 კომპანიის პროდუქცია შემოწმდა. აღებული 273 ნიმუშიდან შეუსაბამობა 8 კომპანიის 12 ნიმუშში დაფიქსირდა. ჩატარებული კონტროლის შედეგად, ჯამში 10 კომპანიის 19 ნიმუშთან დაკავშირებით 17 ჯარიმა გამოიწერა.„დაკისრებული ჯარიმების საერთო ოდენობამ 25 000 ლარი შეადგინა. ქართული ღვინისა და სხვა ალკოჰოლიანი სასმელების კონკურენტუნარიანობის ზრდისა და საერთაშორისო ბაზრებზე ქართული პროდუქციის ხარისხის უზრუნველყოფის მიზნით, ღვინის ეროვნული სააგენტო ხარისხის კონტროლს სისტემატურად ახორციელებს. გასულ წლებთან შედარებით, დარღვევების რაოდენობა შემცირებულია, რაც ღვინის ხარისხის კონტროლის სისტემის ეფექტიანობაზე მიუთითებს“, - აცხადებენ ღვინის ეროვნულ სააგენტოში.

1788861563