თურქეთში ფასების ვარდნის გამო, მაისში ელექტროენერგიის ექსპორტი 73%-ით...
დოკუმენტის მიხედვით,
გასულ თვეში ადგილობრივი
მოხმარება წლიურად 3.8%-ით
გაიზარდა და 1.1 ტვტ.სთ
შეადგინა, თუმცა ექსპორტის
მკვეთრი კლების გამო,
ჯამურმა მოთხოვნამ
ბაზარზე 8.6%-ით იკლო (1.2
ტვტ.სთ-მდე). საინვესტიციო
ბანკში განმარტავენ, რომ
მაისი ისტორიულად
საექსპორტო თვეა, რაც
ჰიდროსადგურების
სეზონურობითაა
გამოწვეული, თუმცა
მიმდინარე წელს
გენერაციის იძულებითი
შეზღუდვის გამო,
ადგილობრივი გამომუშავება
წლიურად 9.5%-ით
შემცირდა.ექსპორტის
მკვეთრი კლება თურქეთის
ბაზარზე ფასების ისტორიულ
მინიმუმამდე - საშუალოდ 1.8
აშშ ცენტ/კვტ.სთ მდე -
შემცირებამ განაპირობა,
რაც, როგორც გალტ & თაგარტის
მკვლევრები აღნიშნავენ,
ხელსაყრელ ჰიდროლოგიურ
პირობებსა და მზის
გენერაციის ზრდას
უკავშირდება. თურქეთში
მზის სიმძლავრეების ზრდამ
შესაძლოა ზაფხულის
ფასებზე ზეწოლა
მომავალშიც შეინარჩუნოს,
თუმცა ეფექტი ბაზრისა და
ჰიდროლოგიურ პირობებზეც
იქნება დამოკიდებული.2026
წლის 5 თვის მონაცემებით,
საქართველოში
ელექტროენერგიის
ადგილობრივი მოხმარება
წლიურად 6.1%-ით გაიზარდა და 6.2
ტვტ.სთ შეადგინა. იმპორტისა
და თბოგენერაციის წილი
ჯამურ მიწოდებაში 36.3%
შეადგენდა (vs 31.1% 2025 წლის 5
თვეში). გაზრდილი
იმპორტ-დამოკიდებულება
იანვარ-აპრილში და
შემცირებული ექსპორტი
მაისში საქართველოს
სეზონურ გამოწვევებს
უსვამს ხაზს.მთლიანობაში,
2026 წლის მონაცემები
მიუთითებს ისეთი
გენერაციის ობიექტების
განვითარების
საჭიროებაზე, რომლებიც
პასუხობენ საქართველოს
სეზონურ გამოწვევებს,
მაგალითად რეზერვუარიანი
ჰიდროსადგურებისა და
ქარის სადგურების. ამასთან,
მონაცემები ხაზს უსვამს
ენერგიის
დამაგროვებლებისა და
საექსპორტო
ინფრასტრუქტურის
განვითარების
მნიშვნელობას.ადგილობრივი
მოხმარების ზრდა ყველა
კატეგორიაში გალტ &
თაგარტის კვლევის
მიხედვით, ადგილობრივი
მოხმარება წლიურად 3.8%-ით
გაიზარდა და 1.1 ტვტ.სთ
შეადგინა. წლიური ზრდა
დაფიქსირდა ყველა
სეგმენტში: აფხაზეთის
რეგიონი: +6.6% პირდაპირი
მომხმარებლები: +5.8% საცალო
მომხმარებლები: +2.1%
მოხმარების ზრდა
უკავშირდება როგორც
კლიმატურ ფაქტორებს, ასევე
ენერგოინტენსიური
საწარმოების
გააქტიურებას.ამასთან, 2026
წლის მაისში
ჰიდროგენერაცია წლიურად
9.9%-ით შემცირდა და 1.2 ტვტ.სთ
შეადგინა, რაც ჯამური
მიწოდების 97.5%-ია. კლება
დაკავშირებულია კლიმატურ
პირობებთან და
ამავდროულად, სისტემის
ოპერატორის მიერ
დაწესებულ გენერაციის
შეზღუდვებთან. ეს
შეზღუდვები საჭირო გახდა
მოთხოვნა-მიწოდებას შორის
ბალანსის დასაცავად.
გენერაციის შეზღუდვის
გარეშე, მიწოდება
გადააჭარბებდა მოთხოვნას,
ადგილობრივი ბაზრისა და
ექსპორტის ჩათვლით.მაისში
განხორციელებული
შეზღუდვების ზუსტი
მოცულობის შესახებ
საჯაროდ ხელმისაწვდომი
ინფორმაცია არ არის.ქარისა
და მზის გენერაცია წლიურად
55.8%-ით გაიზარდა, თუმცა ჯამურ
მიწოდებაში მისი წილი
კვლავ მცირე 1% იყო. ზრდა
დაკავშირებულია აპრილში 18.7
მგვტ-იანი „ზემო ქარის
სადგურისა“ და 2025 წლის
ბოლოს დამატებული ახალი
მზის სადგურების (ჯამში 10.8
მგვტ) ექსპლუატაციაში
შესვლასთან.თბოსადგურები,
მაისისთვის
დამახასიათებელი
სეზონურობის შესაბამისად,
არ მუშაობდნენ.გენერაციის
შეზღუდვების გაგრძელებას
გალტ & თაგარტის
მკვლევარები
ივნის-ივლისშიც ელოდებიან,
თუმცა შედარებით ნაკლები
მოცულობით, რადგან:
ისტორიულად, ივნისი და
ივლისი მაისთან შედარებით
ნაკლები სიჭარბით
გამოირჩევა. ესკომ
თურქეთთან გააფორმა
ბარტერის შეთანხმება,
რომლის ფარგლებშიც
მაისი-ივლისის
განმავლობაში
განახორციელებს თურქეთში
ელექტროენერგიის
ექსპორტს, ხოლო
სექტემბერ-ნოემბერში
იმპორტს. ეს გარიგება
გაზრდის ექსპორტის
რაოდენობას და ჯამურ
მოთხოვნას, შესაბამისად,
შეამცირებს გენერაციის
შეზღუდვებს ივნის-ივლისის
პერიოდში. ბარტერის
ფარგლებში
განსახორციელებელი
ექსპორტის მოცულობას ესკო
შეისყიდის კვტ.სთ-ზე 4.021
თეთრად იმ
ელექტროსადგურებისგან,
რომელთაც წინააღმდეგ
შემთხვევაში მოუწევდათ
გენერაციის შეზღუდვა (სსე-ს
განკარგულების შედეგად).
ბარტერული შეთანხმების
ზუსტი კომერციული
პირობები, მათ შორის
ექსპორტისა და სანაცვლო
იმპორტის პროპორცია,
საჯაროდ ცნობილი არ არის.
1782208872